WhatsApp ਉੱਤੇ ਠੱਗ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਜ਼ੁਰਗ ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਦਸ ਮਿੰਟ ਬੈਠੋ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਬਦਲੋ; ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਸੌਖੇ ਨਿਯਮ ਸਿਖਾਓ। ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਮੁਫ਼ਤ ਹਨ ਅਤੇ WhatsApp ਵਿੱਚ ਹੀ ਹਨ।
ਕਦਮ 1: Privacy checkup ਚਲਾਓ
Settings › Privacy › Privacy checkup (ਪ੍ਰਾਈਵੇਸੀ ਜਾਂਚ) ਖੋਲ੍ਹੋ। ਇਹ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਸਕਰੀਨ ਕਰ ਕੇ ਮੁੱਖ ਵਿਕਲਪ ਵਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ: ਕੌਣ ਸੰਪਰਕ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕੌਣ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੇਖ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਚੈਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਈਵੇਸੀ, ਅਤੇ ਅਕਾਊਂਟ ਦੀ ਵੱਧ ਸੁਰੱਖਿਆ। ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਾਂਚ-ਸੂਚੀ ਵਾਂਗ ਵਰਤੋ।
ਕਦਮ 2: ਅਣਜਾਣ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਕਾਲਾਂ ਅਤੇ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋੜਨਾ ਰੋਕੋ
- Silence unknown callers: Settings › Privacy › Calls › ਚਾਲੂ ਕਰੋ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ "ਪੁਲਿਸ" ਵਾਲੀਆਂ ਵੀਡੀਓ ਕਾਲਾਂ ਦੀ ਘੰਟੀ ਹੁਣ ਨਹੀਂ ਵੱਜੇਗੀ। (ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ)
- Groups: Settings › Privacy › Groups › My contacts। ਹੁਣ ਸਪੈਮ "ਨਿਵੇਸ਼" ਵਾਲੇ ਗਰੁੱਪ ਨਹੀਂ। (ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ)
ਕਦਮ 3: ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਣਜਾਣ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਲੁਕਾਓ
Settings › Privacy ਵਿੱਚ Profile photo (ਪ੍ਰੋਫ਼ਾਈਲ ਫ਼ੋਟੋ), About ਅਤੇ Last seen and online ਨੂੰ My contacts ਕਰ ਦਿਓ। ਫਿਰ ਅਣਜਾਣ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫ਼ੋਟੋ ਲੈ ਕੇ ਨਕਲੀ ਅਕਾਊਂਟ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕਣਗੇ। (ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ)
ਕਦਮ 4: ਅਕਾਊਂਟ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰੋ
- ਟੂ-ਸਟੈੱਪ ਵੈਰੀਫ਼ਿਕੇਸ਼ਨ ਚਾਲੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਅਜਿਹੀ ਈਮੇਲ ਜੋੜੋ ਜੋ ਤੁਸੀਂ (ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ) ਖੋਲ੍ਹ ਸਕੋ, ਤਾਂ ਜੋ PIN ਭੁੱਲਣ ਉੱਤੇ ਤੁਸੀਂ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕੋ।
- ਫ਼ੋਨ ਉੱਤੇ ਵੀ ਸਕਰੀਨ ਲੌਕ ਲਾਓ।
- Settings › Linked devices ਵੇਖੋ: ਜੋ ਕੰਪਿਊਟਰ ਉਹ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣਦੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿਓ (ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ)।
ਕਦਮ 5: ਚਲਾਉਣਾ ਸੌਖਾ ਬਣਾਓ
- ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ Favourites ਵਿੱਚ ਜੋੜੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕਾਲ ਇੱਕ ਟੈਪ ਨਾਲ ਹੋਵੇ।
- ਅੱਖਰ ਵੱਡੇ ਕਰੋ (ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਅੱਖਰਾਂ ਦਾ ਆਕਾਰ) ਅਤੇ ਉਹ ਭਾਸ਼ਾ ਚੁਣੋ ਜੋ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੀ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ।
- ਮੋਬਾਈਲ ਡਾਟਾ ਉੱਤੇ ਆਪੇ ਡਾਊਨਲੋਡ ਬੰਦ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਡਾਟਾ ਅਤੇ ਥਾਂ ਬਚੇ।
ਸਿਖਾਉਣ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ ਨਿਯਮ
- ਕੋਡ ਕਦੇ ਨਾ ਦੱਸੋ। ਕਿਸੇ ਅਸਲੀ ਬੈਂਕ, ਕੰਪਨੀ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਜਾਂ ਆਪ WhatsApp ਨੂੰ 6 ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਕੋਡ, OTP ਜਾਂ PIN ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।
- ਪੈਸੇ ਭੇਜਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰੁਕੋ। "ਮੁੰਡਾ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਹੁਣੇ ਪੈਸੇ ਭੇਜੋ" ਜਾਂ "ਤੁਹਾਡਾ ਖਾਤਾ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ" ਵਰਗੇ ਮੈਸੇਜ ਚਾਲਾਂ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਦੇ ਜੀਅ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਫ਼ੋਨ ਕਰੋ।
- ਅਜੀਬ ਫ਼ਾਈਲਾਂ ਜਾਂ ਲਿੰਕ ਨਾ ਖੋਲ੍ਹੋ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ .apk ਫ਼ਾਈਲਾਂ, "ਲਾਟਰੀ" ਜਾਂ "KYC ਅੱਪਡੇਟ" ਵਾਲੇ ਲਿੰਕ, ਅਤੇ ਅਣਜਾਣ ਨੰਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਵੀਡੀਓ ਕਾਲਾਂ।
ਇਹ ਤਿੰਨ ਨਿਯਮ ਕਾਗ਼ਜ਼ ਉੱਤੇ ਲਿਖ ਕੇ ਫ਼ੋਨ ਕੋਲ ਰੱਖੋ। ਹੋਰ ਮਿਸਾਲਾਂ: WhatsApp ਉੱਤੇ ਠੱਗੀ ਤੋਂ ਬਚੋ।
ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ
- ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ WhatsApp ਦੀ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਉਮਰ 13 ਸਾਲ ਹੈ (ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ)।
- ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਦਮ 2 ਤੋਂ 4 ਕਰੋ, ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰੋ: ਜੇ ਕੋਈ ਫ਼ੋਟੋਆਂ, ਪੈਸੇ ਜਾਂ ਕੋਈ ਗੱਲ ਲੁਕਾਉਣ ਲਈ ਕਹੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਣ।
- ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਲੌਕ ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਨਾ ਸਿਖਾਓ, ਅਤੇ ਦੱਸੋ ਕਿ ਇੰਝ ਕਰਨਾ ਕਦੇ ਵੀ ਬਦਤਮੀਜ਼ੀ ਨਹੀਂ।
ਜੇ ਕੁਝ ਗਲਤ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ
- ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਗਏ ਹਨ: ਜਿੰਨੀ ਛੇਤੀ ਹੋ ਸਕੇ 1930 ਉੱਤੇ ਫ਼ੋਨ ਕਰੋ ਜਾਂ cybercrime.gov.in ਉੱਤੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰੋ, ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਫ਼ੋਨ ਕਰੋ।
- ਅਕਾਊਂਟ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੇ ਲੈ ਲਿਆ: ਹੈਕ ਹੋਇਆ ਅਕਾਊਂਟ ਵਾਪਸ ਲਓ ਵੇਖੋ।
ਇਹ GroupChatOn ਦੀ ਆਪਣੀ ਸੌਖੀ ਗਾਈਡ ਹੈ। ਅਸੀਂ WhatsApp ਨਹੀਂ ਹਾਂ ਅਤੇ WhatsApp ਜਾਂ Meta ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। WhatsApp ਕਦੇ-ਕਦੇ ਆਪਣੇ ਮੀਨੂ ਬਦਲਦਾ ਹੈ: ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਫ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬਟਨ ਵੱਖਰਾ ਦਿਸੇ, ਤਾਂ Play Store ਜਾਂ App Store ਤੋਂ WhatsApp ਅੱਪਡੇਟ ਕਰ ਲਓ।
ਫਿਰ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ?
ਸਪੋਰਟ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ। ਦੱਸੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ, ਕੀ ਦਬਾਇਆ, ਕੀ ਦਿਸਿਆ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਫ਼ੋਨ ਜਾਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ ਕਿਹੜਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਈਮੇਲ ਰਾਹੀਂ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ।
ਕੋਈ ਸਵਾਲ ਹੈ, ਜਾਂ ਕੋਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਜੋ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਲਿਖੀ?
ਕਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਦੱਸੋ: ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ, ਕਿਹੜਾ ਮੈਸੇਜ ਦਿਸਿਆ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਫ਼ੋਨ ਜਾਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਕਿਹੜਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਹਰ ਕਮੈਂਟ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਹੱਲ ਜੋੜਦੇ ਹਾਂ।