ਠੱਗ WhatsApp ਉੱਤੇ ਲਾਲਚ (ਨੌਕਰੀ, ਇਨਾਮ) ਜਾਂ ਡਰ (ਖਾਤਾ ਬੰਦ, ਪੁਲਿਸ ਕੇਸ) ਦਿਖਾ ਕੇ ਪੈਸੇ ਜਾਂ ਕੋਡ ਮੰਗਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਨਿਯਮ ਯਾਦ ਰੱਖੋ: ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ OTP, PIN ਜਾਂ ਪੈਸੇ ਨਾ ਭੇਜੋ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਫ਼ੋਨ ਕਰਕੇ ਖ਼ੁਦ ਪੱਕਾ ਨਾ ਕਰ ਲਓ।
ਆਮ ਠੱਗੀਆਂ ਪਛਾਣੋ
- ਨਕਲੀ ਨੌਕਰੀ / ਘਰ ਬੈਠੇ ਕਮਾਈ: "YouTube ਵੀਡੀਓ ਲਾਈਕ ਕਰੋ, ਰੋਜ਼ ₹5000 ਕਮਾਓ"। ਪਹਿਲਾਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਪੈਸੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਫਿਰ "ਟਾਸਕ" ਲਈ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾ ਕੇ ਗਾਇਬ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
- OTP ਜਾਂ ਕੋਡ ਮੰਗਣਾ: "ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਫ਼ੋਨ ਉੱਤੇ ਮੇਰਾ ਕੋਡ ਆ ਗਿਆ, ਭੇਜ ਦਿਓ"। ਇਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡਾ WhatsApp ਕੋਡ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- ਦੋਸਤ ਜਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਬਣ ਕੇ: ਕਿਸੇ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਫ਼ੋਟੋ ਲਗਾ ਕੇ ਨਵੇਂ ਨੰਬਰ ਤੋਂ "ਮੇਰਾ ਨੰਬਰ ਬਦਲ ਗਿਆ, ਜਲਦੀ ਪੈਸੇ ਭੇਜੋ"।
- ਲਾਟਰੀ / KBC / ਇਨਾਮ: "ਤੁਹਾਡੀ 25 ਲੱਖ ਦੀ ਲਾਟਰੀ ਨਿਕਲੀ ਹੈ, ਟੈਕਸ ਭਰੋ"। ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਲਾਟਰੀ ਖਰੀਦੀ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਨਿਕਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ।
- ਬੈਂਕ KYC / ਬਿਜਲੀ ਬਿੱਲ: "ਅੱਜ ਰਾਤ ਤੁਹਾਡਾ ਖਾਤਾ ਜਾਂ ਬਿਜਲੀ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ, ਇਸ ਲਿੰਕ ਉੱਤੇ ਜਾਓ"। ਬੈਂਕ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ WhatsApp ਉੱਤੇ ਲਿੰਕ ਨਹੀਂ ਭੇਜਦੇ।
- APK ਫ਼ਾਈਲਾਂ: "ਇਹ ਐਪ ਲਗਾਓ" ਨਾਲ ਭੇਜੀ .apk ਫ਼ਾਈਲ ਤੁਹਾਡਾ ਫ਼ੋਨ ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤਾ ਦੋਵੇਂ ਖ਼ਾਲੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਦੇ ਨਾ ਖੋਲ੍ਹੋ।
- ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨੰਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਾਲਾਂ: +92, +84, +62, +254 ਵਰਗੇ ਅਣਜਾਣ ਨੰਬਰਾਂ ਤੋਂ ਮਿਸਡ ਕਾਲ ਜਾਂ ਵੀਡੀਓ ਕਾਲ। ਨਾ ਚੁੱਕੋ, ਨਾ ਵਾਪਸ ਕਾਲ ਕਰੋ।
- ਨਕਲੀ ਪੁਲਿਸ / "ਡਿਜੀਟਲ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ": ਵੀਡੀਓ ਕਾਲ ਉੱਤੇ ਵਰਦੀ ਵਾਲਾ ਬੰਦਾ ਕੇਸ ਦਾ ਡਰ ਦਿਖਾ ਕੇ ਪੈਸੇ ਮੰਗਦਾ ਹੈ। ਅਸਲੀ ਪੁਲਿਸ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਲ ਉੱਤੇ ਪੈਸੇ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੀ।
ਬਚਾਅ ਲਈ WhatsApp ਦੀਆਂ ਸੈਟਿੰਗਜ਼
- Two-step verification ਚਾਲੂ ਕਰੋ: ਤਰੀਕਾ ਇੱਥੇ।
- Settings › Privacy › Calls › Silence unknown callers ਚਾਲੂ ਕਰੋ, ਅਣਜਾਣ ਕਾਲਾਂ ਦੀ ਘੰਟੀ ਨਹੀਂ ਵੱਜੇਗੀ।
- Settings › Privacy › Groups ਵਿੱਚ My contacts ਚੁਣੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਣਜਾਣ ਲੋਕ ਤੁਹਾਨੂੰ "ਨਿਵੇਸ਼" ਵਾਲੇ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾ ਜੋੜ ਸਕਣ।
- ਪ੍ਰੋਫ਼ਾਈਲ ਫ਼ੋਟੋ ਸਿਰਫ਼ My contacts ਨੂੰ ਦਿਖਾਓ।
ਸ਼ੱਕੀ ਸੁਨੇਹਾ ਆਵੇ ਤਾਂ ਕੀ ਕਰੀਏ
- ਜਵਾਬ ਨਾ ਦਿਓ, ਲਿੰਕ ਨਾ ਖੋਲ੍ਹੋ।
- ਜਿਸ ਦੋਸਤ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਪੈਸੇ ਮੰਗੇ ਗਏ, ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਆਮ ਫ਼ੋਨ ਕਰਕੇ ਪੁੱਛੋ।
- ਚੈਟ ਵਿੱਚ Report ਅਤੇ Block ਦਬਾਓ (ਤਰੀਕਾ)।
- ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇਹ ਠੱਗੀਆਂ ਦੱਸੋ।
ਜੇ ਠੱਗੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ
- ਪੈਸੇ ਗਏ ਹਨ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ (ਪਹਿਲੇ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ) ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਾਈਬਰ ਹੈਲਪਲਾਈਨ 1930 ਉੱਤੇ ਕਾਲ ਕਰੋ ਜਾਂ cybercrime.gov.in ਉੱਤੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰੋ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਦੱਸੋ।
- ਕੋਡ ਜਾਂ PIN ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਤਾਂ ਪੜ੍ਹੋ: ਹੈਕ ਹੋਇਆ WhatsApp ਵਾਪਸ ਕਿਵੇਂ ਲਈਏ।
- ਸਕਰੀਨਸ਼ਾਟ, ਨੰਬਰ ਅਤੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖੋ। ਸ਼ਰਮ ਨਾ ਕਰੋ, ਜਲਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨਾਲ ਪੈਸੇ ਰੁਕਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਗਰੁੱਪ ਜਾਂ ਚੈਨਲ ਲੱਭਣੇ ਹੋਣ ਤਾਂ ਅਣਜਾਣ ਲਿੰਕਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਸੂਚੀ ਵਰਤੋ, ਜਿਵੇਂ ਸਾਡੀ Share ਡਾਇਰੈਕਟਰੀ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਵੀ ਕਿਸੇ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਪੈਸੇ ਨਾ ਭੇਜੋ।
ਇਹ GroupChatOn ਦੀ ਆਪਣੀ ਸੌਖੀ ਗਾਈਡ ਹੈ। ਅਸੀਂ WhatsApp ਨਹੀਂ ਹਾਂ ਅਤੇ WhatsApp ਜਾਂ Meta ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। WhatsApp ਕਦੇ-ਕਦੇ ਆਪਣੇ ਮੀਨੂ ਬਦਲਦਾ ਹੈ: ਜੇ ਤੁਹਾਡੇ ਫ਼ੋਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬਟਨ ਵੱਖਰਾ ਦਿਸੇ, ਤਾਂ Play Store ਜਾਂ App Store ਤੋਂ WhatsApp ਅੱਪਡੇਟ ਕਰ ਲਓ।
ਫਿਰ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ?
ਸਪੋਰਟ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ। ਦੱਸੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ, ਕੀ ਦਬਾਇਆ, ਕੀ ਦਿਸਿਆ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਫ਼ੋਨ ਜਾਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ ਕਿਹੜਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਈਮੇਲ ਰਾਹੀਂ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ।
ਕੋਈ ਸਵਾਲ ਹੈ, ਜਾਂ ਕੋਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਜੋ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਲਿਖੀ?
ਕਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਦੱਸੋ: ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ, ਕਿਹੜਾ ਮੈਸੇਜ ਦਿਸਿਆ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਫ਼ੋਨ ਜਾਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਕਿਹੜਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਹਰ ਕਮੈਂਟ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਹੱਲ ਜੋੜਦੇ ਹਾਂ।